„თაიმერისთვის“ ექსკლუზიურად ცნობილი გახდა, რომ ხუდონჰესის პროექტის განმხორციელებელი კომპანია „ ტრანს ელიკტრიკა ჯორჯიას“ ინვესტორები რამდენიმე ათეული ფორმიანი თანამშრომლის დაცვის თანხლებით ხაიშს სტუმრობდნენ. მათ დაათვალიერეს ხაიშის მიმდებარე ტერიტორია. ბუნებრივია, ხაიშელებს სტუმართა ვიზიტი არ გამოპარვიათ, თუმცა როგორც კი „ ტრანს ელიკტრიკა ჯორჯიას“ ინვესტორებმა მათკენ მიმავალი ხალხის მოძრაობა შენიშნეს სასწრაფოდ, მათთან შეხვედრის გარეშე დატოვეს აღნიშნული ტერიტორია.
შეგახსენებთ, რომ მდინარე ენგურზე ხუდონის კაშხლის მშენებლობა 1986 წელს დაიწყო, თუმცა მოსალოდნელი ეკოლოგიური პრობლემების გამო, საპროტესტო აქციების მძლავრი ტალღის ფონზე, შეჩერდა. საქართველოს მთავრობამ ჰიდროელექტროსადგურის მშენებლობის განახლების გადაწყვეტილება 2005 წელს მიიღო. მას შემდეგ ხუდონჰესის მოსალოდნელ ზიანსა და სარგებელზე დისკუსიამ აქტუალობა შეიძინა არა მარტო სპეციალისტთა წრეებში, არამედ სამოქალაქო სექტორშიც.
ხაიშის მკვიდრი და ამ სოფლის სკოლის მათემატიკის მასწავლებელი ზურაბ ნიჟარაძე „თაიმერთან,, საუბარში აცხადებს, რომ დღეს ხუდონჰესზე ინდოელი ინვესტორები ისე ავიდნენ, რომ მოსახლეობას არც კი შეხვედრიან. ეს პირველი შემთხვევა არ გახლავთ. ამ პარამეტებით იმ ადგილას ჰესის აშენება სვანეთისთვის იქნება დასასრული დასაწყისი. მათი მხრიდან თუ გადაწყვეტილია ხუდოჰესისს მშენებლობა ჩვენი მხრიდანაც გადაწყვეტილია- ეს გამორიცხულია! სანამ ჩვენ ცოცხლები ვართ ამის აშენება არ მოხდება. აქედან გამომდინარე გაჭირდება ურთიერთობების დალაგება ხელისუფლებასთან.
ჩვენ ხელისუფლებას შევთავაზეთ ასეთი ვარიანტი: კი ბატონო, ჩვენ არ ვართ ამ ჰესისს აშენების წინააღმდეგი თუ შეიცვლება პარამეტრები, განლაგების ტერიტორია, მიდგომები და იქნება მორგებული პროექტი ისეთნაიარად, რომ სვანეთს ნაკლებად დააზარალებს და ქვყნისთვის იქნება მომგებიანი, მაგრამ ამჟამად ჩვენთან არანაირი მოლაპარაკების პროცესი არ მიმდინარეობს და არც ყოფილა. 2013 წელს იყო გარკვეული მცდელობები და მაშინაც გასაგებად ვუთხარით, რომ ასეთი მიდგომებით ხელისუფლება შორს ვერ წავიდოდა. იქნება უფსკრული ხელისუფლებასა და მოსახლეობს შორის, რომელიც ისევ და ისევ ხელისუფლებას დააზარალებს… ხაიშის გაქრობის ხარჯზე არ მოხდება ჰესის აშენება,, აცხადებს ხაიშის მკვიდრი ზურაბ ნიჟარაძე.
მისივე განცხადებით, არის ორი მიდგომა: ,, პირველი თუ მაინდამაიც იქ ! სიცხოცხლის ფასად რომ დაგვიჯდეს ჩვენ არ დავთმობთ . თუ ალტერნატიულ ვარიტნს გადავხედავთ, რომელიც მომგებიანია ქვეყნისათვის ამ შემთხვევაში კონსენსუნსის მიღწევა შესაძლებელია. სახელმწიფო არის ხალხს პლუს ხელისუფლება, მაგრამ ხელისუფლება ცალკეა და ხალხი ცალკე… ასე 25 წლია ვტრიალებთ ერთ წრეზე , მაგრამ ფონს ვერ გავსულვართ და ვერც გავალთ. სხვადსხავა გადაცემებში ხელისუფლების წარმომადგენლები გამოდიან და აცხადებენ თითქოს მოსახლეობასთან მართავენ მოლაპარაკებებს და მიღწეულია შეთახმება. სრული პასუხისმგებლობით გიცხადებთ, რომ არც არავინ მოსულა, არც არავინ დაკგვკითხია და არანაირი მოქმედებაც არ შეინიშნება თუ არ ჩავთვლით დღევანდელ დღეს რომ იყვნენ ინდოელი ინვესტორები, რომლებმაც დაათვალიერეს ახნიშნული ტერიტორია,მაგრამ ისიც გაუგებარია რისთვის დასჭირდათ ამ ტერიტორიის გადახედვა… შერეკელების არ იყოს ასე ვერ გაფრინდებით,,
ზურაბ ნიჟარაძე ერთ-ერთია იმ 90-მდე ადამიანს შორის, რომლებმაც ხატზე დაიფიცეს, რომ ყველაფერს გააკეთებენ იმისთვის, რომ მათი სოფელი, ეკლესია და ახლობლების საფლავები წყლით არ დაიფაროს
,,სვანი ხატს არ გატეხს.. ამას სიკვდილი ურჩევნია. ჩვენ კი ხატზე დავიფიცეთ, წყალქვეშ რომ ჩავიძიროთ ამ პრორექტს მაინც არ განავახორციელებინებთ!
გავრცელებული ინფორმაცია იმის შესახებ რომ მოსახლეობამ ფულადი კომპენსაცია მიიღო ზურაბ ნიჟარაძე აცხადებს რომ ეს არის ტყუილი, რადგან საქართველოს დამოუკიდებლობის მაძილზე ამგვარ ფაქტს ადგილი არ ჰქონია. კი ბატონო 80-ნი წლების ბოლოს იყო კოპენსაციები, ისიც ძალიან მიზერეული- შენობა ნაგებობების, მაგრამ ეს იყო საკავშირო ფული, მაშინ ამის დახარჯვის საჭიროება არ არესებობდა. ის ფული ბანკში წავიდა და მოსახლეობის უმრავლეოსობას ეს სალარო ქვითრები შენახული აქვს, მაგრამ ეს იყო საკავშირო და ჩვენი მამების ფული. საქართველოს დამოუკიდებლობის დროიდან სრული პასუხისმგებლობით გეუბნებით რომ არანაირის კონპენსაცია მოსახლეობას არ მიუღია. დღეს კი სოლიდური კოპენსაციებზე ვთქვით უარი, რადგან სულიერად რომ გაღატაკდები რომელ მატერიალურ მოგაბაზეა საუბარი.
ხაიშის თემის მოსახლეობის ნაწილმა ფიცი დადო, რომლის მიხედვითაც, ისინი ჰიდროელექტროსადგურის მშენებლობას არ დაუშვენებენ და ყველანაირ გადაწყვეტილებას ამის შესახებ ერთობლივად მიიღებენ. ფიცი სოფლის წმინდა გიორგის ტაძარში ინახება. უცვლელად გთავაზობთ ფიცის ტექსტს: ,,დამხობაი ბოროტმსახურთა, ეგრეცა ღრმთისმოძულეთა დაქცევისათვის 1) არსენ იყალთოელის თარგმანი, შესულია შიო მღვიმელის ტიპიკონში. 2) არის ძეგლის წერაშიც. 3) ექვთიმე ათონელის თარგმანი კონსტანტინოპოლის კრებებიდან, რომელიც I და II საუკუნეებიდან იღებს სათავეს. იკითხება მართლმადიდებლობის ზეიმზე … რომელნი უკუე ჯუარსა უფლისასა, ძელსა ცხოველსმყოფელსა, რომელსა ზედა ქრისტემან მეუფემან დიდებისამან ხელნი განიპყრა, არა თაყუანის-სცემენ და არცა პატივს მიაგებენ მას, შეჩუენებულ უიყუნედ! …რომელნი ეკლესიისა მტერნი, მოღალატენი, ორგულნი, შინა გამცემელნი და ყოველნი, რომელთა ურთიერთარს გარდასცნეს ბოროტნი წმიდისა ეკლესიისათვის და სხუათა მონაცვლეთ ექმნეს ბოროტადმსახურებასა, შეჩუენებული იყუნედ! … რომელნი მტერნი სამშობლოისა ჩუენისანი და ყოველნი წინააღმდგომნი, ბოროტად მებრძოლნი, გამცემელნი, ორგულნი და მოღალატენი, დაამხუნეს იგინი ღმერთმან ჩუენმან საკვირვილებამათან სილაღეი მათი მიწად დააკუეთეს, შეჩუენებულ იყუნედ! ხაიშის თემის მცხოვრებნი ვიფიცებით იმაზე, რომ გამოვხატავთ ნებას ხუდონჰესის მშენებლობის საწინააღმდეგოდ, რადგან მიგვაჩნია, რომ ეს მშენებლობა მიმართულია არა მხოლოდ ხაიშის, არამედ სვანეთის და შესაბამისად საქართველოს საზიანოდ და ყველა, ფიცის ქვეშ მყოფნი ერთიანად მივიღებთ გადაწყვეტილებას ხუდონჰესის მშენებლობასთან დაკავშირებით. დავიშურებ ძალ-ღონესა და ჭკუა-გონებას, რომ ხაიშის წმინდა გიორგის მოქმედი ტაძარი, სასაფლოები, ხაიშის თემი და მასში შემავალი სოფლები არ მოექცნენ წყალქვეშ,, ,, აცხადებს ზურაბ ნიჟარაძე.
შეგახსენებთ, ზურაბ ნიჟარაძე ის ადამიანია, რომელმაც ბიძინა ივანიშვილს ხელისუფლებაში მოსვლამდე ჰკითხა, თუ რას ფიქრობდა ხუდონჰესთან დაკავშირებით. მაშინ ივანიშვილი მიიჩნევდა, რომ დიდი ჰესების ნაცვლად ჯობდა პატარა და საშუალო ზომის ჰესების მშენებლობით გაჯანსაღებულიყო ეკონომიკა, რითაც ნაკლები ზარალი მიადგებოდა ეკოლოგიას. და ეს მხოლოდ ივანიშვილის დაპირება არ ყოფილა, კოალიცია “ქართული ოცნების” ერთ-ერთ წინასაარჩევნო პირობაც იყო… ისინი დიდი კაშხლებისა და ატომური სადგურების მშენებლობის აკრძალვას გვპირდებოდნენ.
